PODZIAŁ POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH 
I ICH UNIFIKACJA
<< Powrót
1. Pojęcia związane z pojazdem samochodowym 
1.1. Pojazd - środek transportu lub maszyna poruszająca się po drodze oraz maszyna 
        lub urządzenie do tego przeznaczone. 
1.2. Pojazd silnikowy - pojazd wyposażony w silnik, z wyjątkiem pojazdu szynowego 
        i motoroweru. 
1.3. Pojazd samochodowy - pojazd silnikowy, którego konstrukcja umożliwia jazdę 
        z prędkością przekraczającą 25 km/h; określenie to nie obejmuje ciągnika rolniczego.
             
2. Podział pojazdów samochodowych ze względu na przeznaczenie 
2.1. Pojazdy do przewożenia osób: 
        - motocykle i skutery, 
        - samochody osobowe (do przewozu 9 osób łącznie z kierowcą oraz ich bagażu), 
        - autobusy (do przewozu powyżej 9 osób łącznie z kierowcą). 
2.2. Samochody do przewozu ładunków: 
        - samochody ciężarowe, 
        - samochody do przewozów specjalistycznych, jak np. cysterny, chłodnie, meblowozy. 
2.3. Pojazdy specjalne jako pojazdy samochodowe lub przyczepy przeznaczone do 
        wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność stosowania nadwozia 
        lub posiadania specjalnego wyposażenia (np. żuraw samochodowy, pożarniczy, 
        kempingowy itp.). 
2.4. Ciągniki drogowe: 
        - balastowe do ciągnięcia przyczep, 
        - siodłowe do ciągnięcia naczep (tzn. przyczep, których cześć spoczywa na pojeździe 
          i obciąża ten pojazd . 
2.5. Pojazdy wojskowe. 
    Na str. 8 pokazano wybrane pojazdy samochodowe wynikające z powyższego 
podziału.
               
3. Unifikacja pojazdu samochodowego 
    Unifikacją nazywa się stosowanie w rożnych pojazdach samochodowych tych samych 
elementów lub ich zespołów, dzięki czemu zmniejsza się znacznie ich różnorodność. 
    Unifikacja w konstrukcji nowszych pojazdów umożliwia wykorzystanie elementów 
i zespołów już wcześniej zaprojektowanych i wypróbowanych, bez wprowadzania do nich 
jakichkolwiek zmian (rys. 1.12 str. 8). 

Ćwiczenie lub zadanie domowe. 
    Nazwać pojazdy, których sylwetki pokazano na rys. 1.12. str. 12. 
PODZIAŁ SAMOCHODU NA ZESPOŁY 
KONSTRUKCYJNE I UKŁADY FUNKCJONALNE
1. Pojecie zespołu, układu funkcjonalnego i mechanizmu 
1.1. Zespół konstrukcyjny jest powiązaniem części i zespołów niższego rzędu  
        (podzespołów) spełniające określone zadanie. Zespół po wymontowaniu z pojazdu  
        tworzy zwartą całość. 
1.2. Układ jest zbiorem części wykonujący określoną funkcję, lecz nie występujący 
        oddzielnie (musi być dołączony do zespołu lub maszyny). 
1.3. Mechanizm - układ powiązanych ze sobą części maszynowych mogących 
        wykonywać określone ruchy w wyniku pobranej energii mechanicznej.  
        Mechanizmem jest zespół i układ funkcjonalny.
           
2. Ogólny podział pojazdu samochodowego 
        - nadwozie, 
        - silnik z osprzętem, 
        - podwozie,  
        - elementy wyposażenia elektrycznego (układ elektryczny).
              
3. Elementy podwozia 
3.1. Układ napędowy (sprzęgło, skrzynia biegów, wał napędowy, przekładnia główna, 
        mechanizm różnicowy, półosie). Jeżeli przekładnia główna, mechanizm różnicowy
        i półosie tworzą oddzielną całość - nazywany jest mostem napędowym.
3.2. Układ jezdny i nośny (koła jezdnie: kierowane i napędzające oraz zawieszenie kół 
        jezdnych). 
3.3. Mechanizmy prowadzenia 
        - układ kierowniczy, 
        - układ hamulcowy. 
3. Główne elementy nadwozia 
        - część silnikowa, 
        - część pasażerska, 
        - część bagażowa. 
  
Rys. 1.13 str. 9 pokazuje rozmieszczenie zespołów i układów funkcjonalnych 
w samochodzie osobowym. 
- 5 -
- 6 -